არავინ იცის, საქართველოს რომელ კუთხეს ან გვარს ეკუთვნოდა „თეთრ განძად“ წოდებული ქართველი ქალი, რომლის გამჭრიახობამაც გადაარჩინა ქაირო. ეგვიპტელები მას იცნობენ სამი სახელით, როგორც ნაფისა ხანუმს, ბაიდა ნაფისას და მამლუქთა დედას.



წამწამებზე ეგვიპტური მზე გესვენა,
წამწამებქვეშ _ ლივლივებდა მირაჟი.
წარსული რომ ცის თაღივით განიხვნება,
ირეკლება ვარსკვლავთცვენა სილაში.
რას გერჩოდნენ, ნეტავ, ვისი რა ემართა
ათასობით ლამაზ ქალს და ქვრივ-ობოლს?!.
და ბავშვური შენი ცრემლიც დაემატა
ბევრი ცოდვის მნახველ კონსტანტინოპოლს.
ტკივილს ვიღას შესჩივლებდი, იქ შენს მსგავსად
ბევრი იყო, არ იყავი პირველი...
თუკი გაჩნდა ქვეყნად სადმე სილამაზე _
გამყიდველიც გამოჩნდება, მყიდველიც.
გასაცემი საქართველოს ვიღამ მისცა
ან შვილები, ან ნაფლეთი მიწის, თუმც
თქვენ გყიდიდნენ ისე, როგორც ქართულ მიწას,
ქართულ მიწას, მერეც ბევრჯერ გაყიდულს.
დიდოუ ნანა, დედაშენი მებრალება,
მიწა წყევლა დიხაშხო* _ რომ გიშვილა,
ვერ იხილა შენი გაზრდა-დაქალება,
ვეღარც შენი დედოფლობა იხილა.
თავს გიხრიდა მოწიწებით კაირო და
მზრუნველობდი ღარიბთა და მდიდართა...
რა შორს იყო მშობლიური შენი ოდა
და შორიდან უფრო ძლიერ გიყვარდა.
როცა მტერთა სიმრავლისგან ცა გამუქდა,
როცა ძრწოდა შიშით სპა და მსტოვარი,
წინ აღუდგა ლაშქარს დედა მამელუქთა,
მომხიბვლელი და დიდბუნებოვანი.
ჯიქის მზერით დამპყრობელი დაიპყარი
და სიდინჯით დედოფლობა იფერე.
იმპერატორს ეცლებოდა მიწა-მყარი,
როცა თვალებს აწყდებოდა ზღვისფერებს.
ფეხთ გიგებდნენ საუცხოო დიბა-ატლასს
დღეს თეთრ განძად ქცეულ, ყოფილ მონა-ქალს
და ევროპის სახელოვან მთავარსარდალს
თვალს ამაყად უსწორებდი ბონაპარტს...
სილამაზე და სიმდიდრე საარაკო
ოქროს ქვიშის კრიალოსნად ასხმულა.
სანამ ვცოცხლობთ, ჩვენ წარსულზე ვლაპარაკობთ,
მივდივართ და _ ჩვენც ვიქცევით წარსულად.

წამწამებზე ეგვიპტური მზე გესვენა,
წამწამებქვეშ ლივლივებდა მირაჟი...

-------------------------
* დიხაშხო _ უნაყოფო, მწირი მიწა.